*دكتر زارع نژاد/ مشاور وزیر و رییس مركز روابط عمومی و اطلاع رسانی وزارت بهداشت
بهورزان؛ پیام آوران خط مقدم نظام سلامت
بهورزان به عنوان سربازان خط مقدم نظام سلامت کشور،> نخستین محل دسترسی مردم به شمار می روند و نقشی بسیار حیاتی را در سلامت >جامعه> به عهده دارند. بهورزان، نمونه بسیار مناسبی از فناوری کم هزینه، پرثمر و> بهترین پیام آوران سلامت در کشورند که با تلاش مضاعف خود و با کمترین امکانات و با تلاش و فعالیت شبانه روزی،> نقش مهمی در پیشگیری از بیماری ها و صیانت از سلامت مردم دارند. اگرامروز شاهد ریشه کنی بیماریهایی مانند فلج اطفال،کاهش مرگ و میر کودکان و مادران و کاهش بیماریهای واگیر در کشور هستیم باید همه> را مرهون >زحمات> و تلاش> بهورزان> بدانیم>، زیرا ارتقای> شاخص >های> بهداشتی> کشور به ویژه در روستاها در گروی تلاش> و فعالیت> این> عزیزان> است>. 12 شهریور ماه به عنوان روز بهورز با هدف کمک رسانی هر چه بیشتر به بیماران روستایی نامگذاری شده است.> نامگذاری این روز به دنبال تحقیق گسترده ای است که وزارت بهداشت در سال ۱۳۶۳ هجری شمسی، برای آگاهی از وضعیت خدمات بهداشتی و درمانی انجام داد و این نتیجه به دست آمد که40 درصد از مرگ و میرهای کشور، در ۵ سال اول زندگی کودکان اتفاق می افتد و80 درصد آن نیز در یک سال اول زندگی است. بنابراین می توان با آموزش های عمدتا ساده و اولیه از وقوع این مرگ و میرها جلوگیری کرد.> این نتایج سرآغاز تلاش در مسیر راه اندازی شبکه های بهداشتی درمانی به نام “خانه بهداشت” در روستاهای کشور و تربیت نیروهای اصیل و بومی به نام “بهورز” شد. در اینجا بی مناسبت نیست که از بنیانگذاران شبکه مراقبت>های اولیه بهداشتی کشور ، دکتر کامل شادپور و دکتر سیروس پیله رودی> که در طراحی نظام شبکه مراقبت>های اولیه بهداشتی نقش بسیار ارزنده ای را ایفا کردند، نیز یادی داشته باشیم. در حال حاضر بیش از 30 هزار بهورز در کشور فعالیت می کنند پیشرفت تحصیلی و ارتقاء علمی بهورزان از برنامه هایی است که در دستور کار وزارت بهداشت قرار گرفته است . نقش کلیدی بهورزان زمانی مشخص می شود که در دور افتاده >ترین >روستاهای> کشور با ارائه خدمات> بهداشتی> لازم> به> روستاییان ، از بروز >بیماری> در جامعه> پیشگیری می کنند. با این> وصف> بهورزان> نه> تنها موجب >سلامت> روستاییان> می >شوند، بلکه> به >تامین> سلامت> جامعه> شهری> نیز کمک >می>کنند، زیرا بیماری> حد و مرز نمی >شناسد و در صورت> عدم> رعایت> بهداشت> و عدم >ارایه> مراقبت> های> بهداشتی> در شهر و روستا، فقیر و غنی> در معرض> خطر ابتلا به> انواع> بیماری ها قرار خواهند گرفت. در برنامه تحول نظام سلامت در حوزه بهداشت، که در اجلاس روسای دانشگاه های علوم پزشکی سراسر کشور با ابلاغ وزیر بهداشت کلید خورد، ساخت و بهره>برداری از هزار و 995 خانه بهداشت جدید تا بهمن ماه امسال ، تحول در خدمات مراقبتهای اولیه برای 23 میلیون روستایی و شهرهای زیر 20 هزار نفر در اولویت قرار دارد همچنین، بازسازی و نوسازی شبکه در روستاها از نظر فضای فیزیکی، تجهیزات، بهبود استانداردها، ارتقای سطح مراکز آموزش بهورزی و مربیان بهورزی به کارشناسان ارشد و تامین 7600 پزشک، ماما، کاردان و کارشناس برای مناطق محروم کشور نیز بخش دیگری از این برنامه است. بهورزان با نگاه پیشگیری از بیماریها تربیت می شوند و اکثر اقدامات و آموخته هایشان از این نوع است اما آنچه نیاز فعلی آنهاست، ارتقای کیفی آموزش ها و متناسب سازی آن با انتظارات جامعه است. از سوی دیگر باید ترویج سبک زندگی سالم در اولویت فعالیت های بهورزان برای پیشگیری از بیماریهای غیرواگیر قرار گیرد که در دستور کار وزارت بهداشت قرار دارد. و سخن آخر اینکه، اعتلای سلامت روان، ارائه خدمات پیشگیرانه، بهبود کیفیت و شیوه زندگی و گسترش زندگی توام با شادابی و سرزندگی از ماموریتهای مهم بهورزان در مناطق روستایی است. در حال حاضر 29 درصد از جمعیت کشور در مناطق روستایی ساکن هستند و بدون توسعه روستا ، توسعه شاخصهای سلامت امکان پذیر نیست و با توجه به تغییر نیازها نقش موثر بهورزان بسیار مهم و تعیین کننده است . |
